Er is geen recept voor christelijk onderwijs

Bram de Muynck en Piet Murre

Bij christelijk onderwijs denken we wellicht aan een stevige grondslag, lijvige identiteitsdocumenten, specifiek lesmateriaal, de persoon van de leerkracht en nauwlettende verantwoording. Maar dat is volgens de Brits-Amerikaanse pedagoog David Smith niet de kern. Bram de Muynck en Piet Murre leggen uit wat we in de specifieke Nederlandse context van Smith kunnen leren.   Nadat Nathan, brugklasleerling van dertien jaar, acht weken niet naar school was geweest, bleek hij ineens veel lekkerder in zijn vel […]

Wie ben ik als lezer van de briefroman van Zsuzsa Bánk?

Hans Ester is enthousiast over de briefroman Slapen doen we later. Hij legt uit waarom. Een van de mooiste zinnen uit de briefroman Slapen doen we later [oorspronkelijke titel: Schlafen werden wir später] van de Duitse schrijfster Zsuzsa Bánk (geb. 1963) staat in de brief die Márta Horváth op 13 april 2010 aan haar vriendin Johanna Messner schrijft. Márta’s vriend Simon leest het opzienbarende boek De laatste christen van de dissidente Oostenrijkse priester Adolf Holl, […]

In de schaduw van het kalifaat

Net zoals Abraham Kuyper honderd jaar geleden zijn rondreis maakte rond de ‘Oude Wereldzee’, maakte Jacob Hoekman de afgelopen jaren een rondreis, maar dan rond het Arabische hartland Saoedi-Arabië. Hierin neemt hij de lezer mee om het paradigma van het kalifaat in het Midden-Oosten te leren begrijpen. Hij begint met een beschrijving van het Huis der Wijsheid, gesticht in de achtste eeuw in Bagdad dat resulteerde in de gouden eeuw van de islam. In deze […]

Bloed aan de paal

Aart Deddens

Ik geloof niet in het concept van de erfzonde, want je bent alleen verantwoordelijk voor je eigen daden. Toch kun je belast zijn met het verleden. Het kwaad van een generatie kan doorwerken in het derde en vierde geslacht. Binnen het concept van de erfzonde wordt dat erfsmet genoemd, en dat vind ik een verhelderend begrip. Het verduidelijkt bijvoorbeeld waarom wij nu zitten met het probleem van de slavernij, waarom we ons schamen en de […]

Terugblik van een filosofiedocent

Het is al enige tijd geleden dat ik docent filosofie was op de hbo-instelling die destijds bij haar start de Vijverberg heette maar tegenwoordig gewoon als Christelijke Hogeschool Ede (CHE) bekendstaat. Ik heb die taak vanaf de start van die instelling ruim twintig jaar vervuld, in het begin aan deeltijdstudenten in de avonduren. Die oudere studenten waren veelal al werkzaam in het maatschappelijk en/of sociaal-cultureel werk zoals die toen genoemd werden. Al vrij snel startte […]

Licht en wijsheid

Willem J. Ouweneel

Het is een rare tik van me dat ik, als ik geconfronteerd word met een voor- en/of achternaam, altijd meteen probeer te bedenken wat de naam betekent. Ik zal geen Sophia tegenkomen zonder haar te vragen of ze weet wat haar naam betekent. Hetzelfde heb ik als ik een roman lees of een verfilming van die roman zie. Neem nou bijvoorbeeld The Longest Ride (‘De langste rit’; niet ‘De langste tocht’, zoals Wikipedia zegt; het […]

De religious turn in internationale betrekkingen

Met de religious turn in internationale betrekkingen, die nauw verbonden is met 9/11, is er meer aandacht gekomen voor de rol van religie in de internationale politiek. Het blijft hierbij vaak bij een analyse van de rol van religieuze actoren en religie als variabele die kan helpen om tot een beter begrip te komen van oorlog, conflict, vrede en samenwerking. In lijn met deze benadering bevat de bundel enkele bijdragen die laten zie hoe de […]

De banaliteit van institutioneel racisme

Uit verveling keek ik naar een Tweede Kamerdebat en veerde op. Geen corona-shit maar een Zwarte Pietendiscussie. Dat ik die nog eens als een bevrijding zou ervaren! Pieter Derks beklaagde zich al dat het voor die discussie nooit het goede moment is, want de tijd is óf – rond de intocht – rijp voor polarisatie, óf – de rest van het jaar – zwanger van verzadiging: alsjeblieft nu niet. Daarom mag 4 juni 2020 te 23.00 uur voor mij […]

‘Het is beter kwaad te ondergaan dan kwaad te doen’

Jan Hoogland bespreekt de misverstanden die opdoemen wanneer we het kwaad banaal noemen. Kwaad gaat volgens Hannah Arendt niet over gedragsregels, maar over de dialoog met jezelf. Wie zich overgeeft aan gedachteloosheid, staakt die dialoog en stelt zichzelf tot kwaad in staat. Het  kwaad dat op die manier ontstaat is banaal in de zin van gedachteloos, maar kan niettemin extreem zijn.   Al eerder heb ik in Soφie aandacht gegeven aan het door filosofe Hannah […]

Heeft lijden schoonheid? (1)

Voordat Käthe Kollwitz haar kunstwerken over de arbeidersklasse met politieke bedoelingen ging maken, werd zij al ontroerd door de schoonheid van lijdende mensen. Is dat niet ongerijmd? Past dat bij elkaar, lijden en schoonheid?   Eerst even een persoonlijke ervaring om de alledaagsheid of universaliteit van deze vraag van Soφie te benadrukken. Mijn baas had voorzien dat ik mij de eerste werkdag na de verloren halve finale op het WK-voetbal van 1998 met een enorme […]