Illustratie, Waarden van water op basis van de WdW - Interview met Roel Valkman

Waarden van water op basis van de WdW – Interview met Roel Valkman

Pieter Lems en Roel Valkman deden voor een ingenieursbureau een onderzoek naar de waarden van water. In hun onderzoek combineerden zij de aspectenleer van Dooyeweerds Wijsbegeerte der Wetsidee met de complexiteitstheorie. In 2004 publiceerden zij daarover en presenteerden zij hun ideeën op het internationale congres voor stedelijk waterbeheer, Novatech. Zo ging Dooyeweerd de hele wereld over, en wel in de vorm van een tool voor waterbeheerders. In dit artikel enkele hoofdgedachten uit hun onderzoek, na […]

Illustratie, Compromis en christelijke ethiek

Compromis en christelijke ethiek

Mag je concessies doen op principiële punten als dat, gegeven de omstandigheden, noodzakelijk lijkt? Patrick Overeem kijkt naar de manier waarop christelijke politieke partijen de laatste decennia hebben ‘onderhandeld’ over de zondagsrust. In 1995, in de hoogtijdagen van Paars-I, wilde minister Wijers van Economische Zaken winkels toestaan om alle zondagen van het jaar open te zijn. Op dat moment waren maximaal acht koopzondagen per jaar toegestaan. Coalitiepartij PvdA diende, ter bescherming van het winkelpersoneel, een […]

Kars Veling

Spreek onbevangen over God – maar wees voorzichtig met beweerzinnen

Volgens Kars Veling berusten ons denken en spreken over de werkelijkheid op analogieën, ook met betrekking tot God. Anders dan andere verschijnselen in de werkelijkheid kunnen we God niet onderzoeken door middel van experiment. Daarom moeten we volgens Veling extra voorzichtig zijn met onze logica op basis van beelden die de Bijbel aanreikt in het denken en spreken over God. In een interview in Soφie (februari 2017) zei ik iets over “En dus bestaat God”, […]

Foto bij artikel Radicale oppervlakkigheid

Radicale oppervlakkigheid – Hannah Arendt versus Bettina Stangneth

Het radicale kwaad van het nazisme was oppervlakkig, stelt Hannah Arendt. De ernst ervan kon slechts gerealiseerd worden door niet na te denken. Daarvan is Eichmann het voorbeeld. Bettina Stangneth is het hier niet mee eens. Als het kwaad niet intentioneel is, maar voortkomt uit onnadenkendheid is Eichmann het verkeerde voorbeeld. Bovendien is de relatie tussen denken en kwaad volgens haar veel complexer. Een terechte conclusie, vindt Jan Hoogland. Maar doet zij werkelijk zo veel […]

Eugen Rosenstock-Huessy en René Girard

De kracht van het tweedepersoonperspectief – Over de verwantschap tussen Rosenstock-Huessy en Girard

Volgens Rosenstock-Huessy moeten we niet beginnen bij het ‘ik’, maar bij het ‘jij’. Voordat ik een zelfbewustzijn ontwikkel en ‘ik’ kan zeggen, word ik al aangesproken als een jij, word ik bij mijn naam genoemd. Dat mensen niet alleen bestaan in relaties maar ook pas zelfstandige personen worden in de interactie, is door Girard uitgedrukt met de term ‘mimese’ of nabootsing. Hans Weigand onderzoekt de verwantschap tussen beide denkers. Een rode draad in de reformatorisch-christelijke […]

Illustratie, Hoe rechtvaardigheid mijn denken veranderde

Hoe rechtvaardigheid mijn denken veranderde

Nicholas Wolterstorff

In dit nummer staat de Amerikaanse filosoof Nicholas Wolterstorff centraal. Hij is bekend van zijn boeken over gerechtigheid. Wie is hij? We laten het hem zelf vertellen. Het schrijven van een autobiografie gaat bij mij niet vanzelf. Ik groeide op in een gemeenschap van gereformeerde immigranten uit Nederland die waren neergestreken in een klein plaatsje in het zuidwesten van Minnesota. De levenshouding van deze Nederlandse gereformeerde mensen was er een van vooral geen aandacht op […]

Friedrich Nietzsche

Friedrich Nietzsche en de vrijheid van de ironie

Onze vrijheid bestaat in de mogelijkheid om onze vooronderstellingen tegen het licht te houden. Nietzsche gebruikt daarvoor het middel van de ironie. Nietzsche lezen is echter bepaald ongemakkelijk, volgens Hans Ester. Wie meegaat in de ironische spot en zichzelf denkt te kunnen scharen onder de elite van goede verstaanders, is zomaar zelf het mikpunt van diezelfde ironie. De Duitse filosoof Friedrich Nietzsche (1844-1900) trok met een enorm taalvermogen ten strijde tegen de geijkte overtuigingen en […]