C.S. Lewis als ethicus over integriteit

In de toegepaste ethiek zien we tegenwoordig als centraal begrip ‘integriteit’ opduiken: in het openbaar bestuur, in het bedrijfsleven en recentelijk ook in de wetenschap. Dat klinkt vertrouwd en belangrijk. Maar wat is het? Hoe krijg je het? En wordt er niet verschillend over gedacht? Dat zijn meta-ethische vragen die filosofische reflectie behoeven. Bart Cusveller beantwoordt ze, verrassend, met behulp van C.S. Lewis.   Neem als voorbeeld van integriteit dat van een bekende Nederlander onlangs […]

Beschadigde moraal – Een probleem voor de krijgsmacht en de samenleving

Problemen die militairen ervaren in oorlogsgebieden zijn ook van morele aard. Daarmee zijn ze zo specifiek dat ze niet gemedicaliseerd of getherapeutiseerd moeten worden, stelt Pieter Vos. Deze morele beschadiging is bovendien niet een zaak van individuele militairen maar ook van de samenleving en haar regering namens wie ze worden uitgezonden.   In zijn veelgeprezen roman The Yellow Birds beschrijft Kevin Powers indringend de oorlogservaringen van John Bartle, die als jonge militair in 2004 wordt […]

‘Van alle tijden en plaatsen’ – Individu en gemeenschap in herdenkingspraktijken

Herdenkingspraktijken veronderstellen dat de doden weliswaar dood zijn, maar tegelijk in zekere zin bestaan. Het christendom doet volgens Rik Peels recht aan deze intuïtie, maar voor hem is niet duidelijk hoe dat zit binnen een naturalistische wereldbeschouwing, die ervan uitgaat dat dode mensen niet bestaan.   Dido Elizabeth Belle werd geboren in 1761. Haar vader, Sir John Lindsay, was een witte officier in de Britse vloot. Haar moeder was een Afrikaanse slavin. Toen haar vader […]

Zendmast of stoorzender? De rol van religie in morele kwesties

Henk Jochemsen

Vanuit diverse invalshoeken laat Henk Jochemsen zien dat er een structurele relatie is tussen moraal en religie.   Een paar dagen voor de historische ontmoeting tussen de leiders van Noord- en Zuid-Korea, Kim Jong-un en Moon Jae-in, op 27 april 2018, meldde de Guardian van 23 april dat Zuid-Korea, als een gebaar van goede wil, de luidsprekers tot zwijgen bracht die als stoorzenders daverende propaganda naar Noord-Korea zonden. Zuid- en Noord-Korea irriteren elkaar al jarenlang […]

De morele verplichting van klokkenluiders – Een toepassing van het concept verantwoordelijkheid van Levinas

Adam van Bergeijk

Het liberale discours met de nadruk op individualiteit en rationaliteit biedt geen afdoende verklaring voor het klokkenluiden. Bij Levinas’ idee van verantwoordelijkheid kunnen meer mogelijke verklaringen worden gevonden, volgens Adam van Bergeijk.   In dit artikel wordt de morele verplichting van klokkenluiders geanalyseerd. Niet iedereen wil een klokkenluider zijn die misstanden aan de kaak stelt. Immers, gelet op de veelal negatieve gevolgen voor de klokkenluider zelf, kan het maar beter zijn om te zwijgen of […]