Filosofie en maatschappij

Rentmeesters gevraagd! Roeping en werk in een tijd van disruptie 

Filosofie en maatschappij, Thema-artikel

Thema-artikel | Jan van der Stoep   Een belangrijke plek waarin we naar zin en betekenis zoeken is ons werk. We willen het goede doen voor anderen en de wereld op een betere manier achterlaten. Maar hoe realiseren we een verandering die ook daadwerkelijk beklijft? Hoe zijn we goede rentmeesters in een wereld waarin bestaande zekerheden wegvallen? Op deze vragen wil Jan van der Stoep in dit artikel een antwoord geven.    Waar vroeger onze natuurlijke omgeving […]

Liefde in organisaties: roeping en offer 

Filosofie en maatschappij, Thema-artikel

Thema-artikel | Henri Slob  Wat heeft liefde van doen met de wereld van het werk? Is het niet veeleer een begrip dat thuishoort in de privésfeer of wellicht in het denken over vriendschap? Henri Slob betoogt dat liefde wel degelijk een plaats heeft in de wereld van werken en organiseren. Puttend uit klassieke en moderne denkers vertaalt hij liefde naar de organisatiecontext. Daarbij presenteert hij voorbeelden uit eigen casestudies.  Het denken over liefde is voor […]

Groen van Prinsterer voor vandaag: de kracht van beginselpolitiek 

Essay, Filosofie en cultuur, Filosofie en maatschappij

Essay | Trineke Palm  Hoe kan Guillaume Groen van Prinsterer ons, 150 jaar na zijn dood, nog steeds inspireren met zijn antirevolutionaire beginselen? Trineke Palm reflecteert op antirevolutionaire politiek als beginselpolitiek en Groens centrale stelling dat de verabsolutering van individuele vrijheid onvermijdelijk eindigt in tirannie. Groens kritiek op de idee van volkssoevereiniteit, die zich toen richtte op liberalen, klinkt onverminderd scherp tegen de rechts-conservatieve populistische revolutie van dit moment, die een ondeelbare opvatting van ‘het […]

Neem het werk mee naar de kerk 

Filosofie en maatschappij, Mensbeeld

Mensbeeld | Jan van der Stoep en Anke Teeuw  In ‘Mensbeeld’ wordt een spraakmakende denker geïnterviewd. Deze keer Matthew Kaemingk, publiek theoloog en ethicus. Hij doet onder meer onderzoek naar de relatie tussen geloof, werk en aanbidding. In de kerk van zijn jeugd werd hem geleerd dat het werk van zijn ouders ertoe deed voor God – maar er werd nooit voor hen als verpleegkundige en als timmerman gebeden. Voor de zendeling wel. Die tegenstrijdigheid […]

Zoeken naar wijsheid in donkere tijden 

Filosofie en maatschappij, Vrij artikel

Vrij artikel | Jan Hoogland  In zijn lezing ter gelegenheid van het 90-jarig bestaan van de Vereniging voor Calvinistische Wijsbegeerte, gehouden op 18 april 2026 te Utrecht, ging Jan Hoogland in op een opvallende parallel in het denken van de actuele filosoof Bruno Latour en de Calvinistische (later: reformatorische) wijsbegeerte. Hieronder een verkorte weergave van die lezing.  In de Volkskrant van zaterdag 2 mei 2025 staat een interview met de Duitse socioloog Andreas Reckwitz die […]

Op zoek naar wijsheid in roerige tijden. Over innerlijkheid, oriëntatie en politieke levenskunst 

Filosofie en maatschappij, Vrij artikel

Vrij artikel | Welmoed Vlieger  In roerige tijden als de onze dringt de vraag zich op waar wijsheid en oriëntatie te vinden zijn. Een scherpe tijdsdiagnose is daarvoor onmisbaar, maar zij is niet genoeg, want daarnaast dient zich nog een andere vraag aan: wat vraagt zo’n tijd innerlijk van ons? In dit artikel, gebaseerd op haar bijdrage tijdens de Christelijke Filosofie Conferentie in april 2026, gaat Welmoed Vlieger op zoek naar een antwoord op deze […]

Normatieve praktijken als context voor ethiekbeoefening.  Waarom en wat brengt het? 

Filosofie en maatschappij, Grondmotief

Grondmotief | Gerrit Glas en Henk Jochemsen  In ‘Grondmotief’ wordt een kernbegrip uit de reformatorische wijsbegeerte of theologie uitgediept en geactualiseerd. Deze keer de ‘normatieve praktijkbenadering’. Binnen de beweging van Christelijke filosofie begon ruim dertig jaar geleden het denken over normatieve professionele praktijken. De aanvankelijk voor de medische praktijk ontwikkelde benadering bleek ook in andere maatschappelijke sectoren vruchtbaar te kunnen worden gebruikt. Gerrit Glas en Henk Jochemsen vragen zich af: Waaruit kwam die benadering voort? […]

De inspiratie van MacIntyre’s Na de deugd. Over ‘de normatieve praktijkbenadering’ in de christelijke filosofie 

Filosofie en maatschappij, Klassieker

Klassieker | Jan Hoogland  In ‘Klassieker’ wordt de achtergrond, inhoud en relevantie van een klassieke tekst belicht. Deze keer Na de deugd van Alasdair MacIntyre. In dit artikel gaat Jan Hoogland aan de hand van dit boek in op ‘de normatieve praktijkbenadering’ zoals die is ontwikkeld in de reformatorische wijsbegeerte.  In het vorige nummer van Sophie mocht ik stilstaan bij de negentigste verjaardag van de Vereniging voor Reformatorische Wijsbegeerte. Ik deed dat onder andere door […]

De aspecten of dimensies van huwelijk en gezin: een vergelijking tussen John Witte Jr. en Herman Dooyeweerd 

Filosofie en maatschappij, Religie en cultuur, Vrij artikel

Vrij artikel | Arko van Helden  Huwelijk en gezin zijn veelkleurige relaties en complexe maatschappelijke instituten. John Witte Jr. vat deze veelkleurigheid en complexiteit in zes dimensies. Hij gebruikt hiervoor als metafoor een globe met twee polen en vier meridianen. Arko van Helden vergelijkt dit zes-dimensionale huwelijks- en gezinsmodel van Witte met de op het eerste oog daarmee overeenkomende aspecten van Dooyeweerd. Net als Wittes model kan Dooyeweerds aspectenleer bruikbaar zijn bij actuele politiek-maatschappelijke debatten […]

Voedselvoorziening: verbinding tussen boeren en burgers

Jan van der Stoep Filosofie en economie, Filosofie en maatschappij, Thema-artikel

Boeren en burgers staan in onze samenleving tegenover elkaar. De stikstofcrisis gooit daarbij extra olie op het vuur. Boeren worden vaak medeverantwoordelijk gehouden voor klimaatverandering en verlies aan biodiversiteit. Tegelijkertijd voelen boeren zich klemgezet en worden ze geconfronteerd met onzekere besluitvorming. Het belangrijkste is echter nog dat ze zich miskend voelen. Slogans als ‘Trots op de boer’ en ‘No farmer, no food’ laten dat goed zien. Jan van der Stoep gaat op zoek naar wat […]