Sophie 7e jaargang nr 1, februari 2017

Romano Guardini

Boekhandel Wristers handelde in tweedehands theologie, onder het motto: de bibliotheek van een predikant is zijn begrafenisverzekering. Hiermee stimuleerde hij predikanten om onbezorgd te investeren in ‘hun toekomst’. Wellicht heeft hij met dat oogmerk ook zijn biedingen gedaan en als tegenprestatie het leven van predikantsweduwen draaglijk gemaakt. De begrafeniskosten van mijn vader, die predikant is in ruste, zullen er echter niet mee kunnen worden gedekt. Tijdens zijn arbeidzame leven had hij peperdure abonnementen op woordenboeken […]

Sophie 7e jaargang nr 2, april 2017

De schuld van het geboren-zijn

Is vergeving een onmogelijke mogelijkheid? vraagt Renée van Riessen in haar openingsessay, op basis van disputen van Joodse intellectuelen die de concentratiekampen hadden overleefd. Na het lezen van Renée, herlas ik een interview van Germaine Greer met Primo Levi: Levi – Ik heb Het proces van Kafka vertaald voor een Italiaanse literaire reeks (..). Ik ben er ziek van geworden. Toen ik de vertaling af had, kwam ik in een diepe depressie terecht, die zes […]

Hans Boutellier

Het slachtoffer grijpt de macht en neemt wraak – Interview met Hans Boutellier

Aart Deddens en Jan Hoogland

In de jaren negentig verheugde Hans Boutellier zich nog over de ontdekking van de slachtoffermoraal. In een tijd waarin alles gerelativeerd werd, was er tenminste één ding waarover we het eens waren: slachtoffers moet je beschermen. Maar nu grijpt het slachtoffer de macht, en maakt zich meester van de wraak. Een verontrustend perspectief. We zijn bij je terechtgekomen omdat we een verband zien tussen slachtofferschap en populisme. Jij bent in 1993 gepromoveerd op de studie […]

Illustratie, Argumenteren voor het bestaan van God

Argumenteren voor het bestaan van God

Jeroen de Ridder

Het bestaan van God is een serieuze optie voor een weldenkend mens. Voor deze stelling vindt Jeroen de Ridder minder medestanders dan hij dacht. Naast steun krijgt hij van medegelovigen ook kritiek na publicatie van ‘En dus bestaat God’. In een tweedelig essay reageert hij op deze kritiek en verklaart hij zich nader. Er is in de laatste veertig jaar een heropleving van filosofische interesse in godsargumenten binnen de Angelsaksische analytische filosofie. Met behulp van […]

Sofie Rijpma-van Loon

Wat is een thuis?

Als halfbloed kent Sofie Rijpma-van Loon twee ‘homelands’. Ze is nooit ergens helemaal thuis, of juist wel? Wat is eigenlijk een thuis? Mijn vader is Nederlander en mijn moeder Antilliaanse. Ik ben hun oudste kind en werd dertig jaar geleden in Amsterdam geboren. Tot mijn twaalfde jaar heb ik in Almere gewoond. Toen kreeg mijn moeder heimwee en ging terug naar Bonaire. Met mijn jongere broer reisde ik met haar mee. In het eerste jaar […]

Illustratie, Kanttekeningen bij argumenten voor het bestaan van God

Kanttekeningen bij argumenten voor het bestaan van God

In reactie op zijn essay in dit nummer stelt Marcel Sarot dat Jeroen de Ridder niet meer verdedigt dan een karikatuur van het christelijk geloof. Enige tijd geleden schreven Emanuel Rutten en Jeroen de Ridder een populariserend boek over de beste argumenten voor het bestaan van God, waarover ik een kritische recensie schreef. Nu is het een ongeschreven wet dat auteurs niet op besprekingen reageren, en daar hebben Rutten en De Ridder zich op voorbeeldige […]

Kars Veling

Begrippen berusten op analogieën – Interview met Kars Veling

Kars Veling is logicus, maar dat is niet waarmee hij naam en faam verwierf. Veel meer is hij bekend als voorvechter van de democratische rechtsstaat. Zit dat verschil vast op interesse, zoals Jeroen de Ridder zou zeggen – de een houdt van logica en de ander van democratie? Nee. Bij Kars Veling is het een kwestie van ‘op je weg komen’. Hij heeft ervaren dat zinvolle dingen die dichtbij komen hem vanzelf gaan boeien. Overigens […]

Illustratie, De opstand der horden

De opstand der horden

De onvrede van de massamens is te wijten aan de elite. Zij heeft haar morele taak om het volk te verheffen verwaarloosd en teveel de eigen belangen nagejaagd, stelt Jan Hoogland. De vrees dat Donald Trump weleens gekozen zou kunnen worden is werkelijkheid geworden. Een volgende vraag is natuurlijk of die vrees ook terecht is. Gaat het hier om vooroordelen van iemand uit de links-liberale elite die probeert een zo negatief mogelijk beeld te schetsen […]

Illustratie, Where no man has gone before - Utopiedenken in de techniek

Where no man has gone before – Utopiedenken in de techniek

De kunst voor ingenieurs is niet om perfecte producten te ontwikkelen, maar producten die op een aanvaardbare manier onvolmaakt zijn, stelt Marc de Vries. Kapitein Kirk is zojuist geteleporteerd van het ruimteschip de Enterprise naar het oppervlak van de planeet Delta Vega. Door even niet goed te kijken waar hij loopt, valt hij van een rots en loopt een grote gapende wond aan zijn been op. Hij pakt meteen zijn communicator uit zijn zak, klapt […]

Illustratie, Paradigmaverschuiving in moraliteit van de managementpraktijk

Paradigmaverschuiving in moraliteit van de managementpraktijk

Leidinggeven kan niet zonder levensbeschouwing. Tom van den Belt verkent de mogelijkheden om een concept van christelijk leiderschap te ontwikkelen. Ontwikkelingen in de maatschappij lijken te wijzen op een toenemende vraag naar ethisch leiderschap, normatief-reflectief gedrag en een normatief-reflectieve houding van managers. Diverse publicaties van brancheorganisaties en commissies maar ook ontwikkelingen binnen internationale bedrijven wijzen op de belangrijke voorbeeldfunctie van (top)leidinggevenden. Wetenschappelijk onderzoek wereldwijd naar diverse vormen van ethisch leiderschap neemt in een hoog tempo […]